Yolcu uçaklarının temel görünümü Boeing 707’den bu yana büyük ölçüde değişmedi. Silindirik gövde ve iki kanattan oluşan bu yapı, havacılıkta “tüp ve kanat” tasarımı olarak biliniyor.
ABD merkezli JetZero ise gövdeyle kanatları tek bir yüzeyde birleştiren Z4 modeliyle bu düzeni değiştirmeye hazırlanıyor. Karma kanat gövde olarak adlandırılan tasarım, geniş ve düz yapısıyla vatoz balığını andırıyor.
Şirket, daha düşük hava direnci sayesinde Z4’ün mevcut yolcu uçaklarından yüzde 30 ila 50 daha az yakıt tüketebileceğini savunuyor. Ancak bu oran henüz gerçek uçuşlarda kanıtlanmış değil.
250 Yolcu Taşıyacak
Z4’ün yaklaşık 250 yolcu taşıması ve 9 bin kilometrenin üzerinde menzile ulaşması planlanıyor. Geniş gövde; dört koridorlu kabin, daha hızlı yolcu iniş-binişi ve farklı koltuk düzenleri sunabilecek.
Bazı koltuklarda klasik pencere bulunmayabileceği için dış görüntülerin kameralar ve kabin ekranları üzerinden gösterilmesi düşünülüyor.
ABD’den 235 Milyon Dolarlık Destek
ABD Hava Kuvvetleri, tam ölçekli karma kanat gösterim uçağının geliştirilmesi için JetZero’ya 235 milyon dolarlık destek sağladı. Jet1 adı verilen test uçağının 2027’nin sonuna kadar ilk uçuşunu gerçekleştirmesi hedefleniyor.
JetZero ayrıca Kuzey Carolina’da kurulması planlanan üretim tesisi için ABD İhracat-İthalat Bankasıyla 3 milyar dolara kadar finansman ihtimalini kapsayan bir niyet mektubu imzaladı. Ancak bu tutar henüz onaylanmış bir kredi veya kesinleşmiş devlet finansmanı değil.
Şirket, tesisin tam kapasiteye ulaştığında ayda 20 uçak üretebilmesini ve 14 binden fazla doğrudan istihdam yaratmasını hedefliyor.
Havayollarından Yoğun İlgi
United Airlines, gerekli güvenlik ve performans şartlarının karşılanması hâlinde 100 uçak satın almak ve 100 uçak için opsiyon kullanmak üzere koşullu anlaşma imzaladı.
Alaska Airlines, Japan Airlines ve Gulf Air de projeye yatırım, operasyonel destek veya olası uçak alımı yoluyla ilgi gösteren şirketler arasında bulunuyor.
Boeing ve Airbus’ın Yerini Alabilir mi?
Z4’ün başarılı olması, Boeing ve Airbus’ın kısa sürede yerini kaybedeceği anlamına gelmiyor. JetZero’nun vaat ettiği yakıt tasarrufunu kanıtlaması, sertifikasyon sürecini tamamlaması ve sıfırdan seri üretim altyapısı kurması gerekiyor.
Ancak 2027’deki gösterim uçuşu başarılı olursa Z4, onlarca yıldır benzer biçimde üretilen yolcu uçaklarında büyük bir tasarım değişiminin başlangıcı olabilir.
