Nöbetçi Eczaneler
2025’te dünyanın en türbülanslı rotaları; Mendoza – Santiago, Xining – Yinchuan ve Chengdu – Xining arasında gerçekleştirilen uçuşlarda meydana gelmiş. Çin’deki uçuşlarda türbülansın artış sağlaması listede dikkat çekici durumda. Gelecek yıllarda Çin’in türbülansla mücadele için yeni projeler yapması gerektiğini listeden öngörmek mümkün.
Türbülans oluşumu ve uçaklar üzerindeki etkilerinin genel açıklaması
Atmosferdeki sıcaklık farklılıklarından oluşan “termal türbülans”, coğrafi engeller sebebiyle meydana gelen “mekanik türbülans” ve yüksek irtifadaki jet akımları gibi çeşitli sebeplerle ortaya çıkan “açık hava türbülansı” gibi çeşitleri mevcuttur. Türbülans söz konusu olduğunda uçaklarda etkileşimler söz konusu olur. Uçakta kontrolsüz olarak sağa sola yatışlar, irtifada yükselme ve alçalmalar söz konusudur.
Kamuoyunda havayolu ulaşımında çok söz edilen ama yanlış olarak kullanılan bir ifade vardır, “uçak hava boşluğuna düştü”. Önce bu ifadeyi düzelterek başlayalım. Havada boşluk diye bir şey yoktur. Yaşanan olay yukarıda sözünü ettiğimiz türbülansa yol açan oluşumlardır. Termal türbülansa yol açan oluşum uçulan seviyedeki ısı farlılıklarıdır. Bu değişim büyüdükçe türbülans şiddeti artma eğilimindedir. Uçulan seviyedeki rüzgâr istikamet ve şiddetinde meydana gelen büyük değişiklikler aynı şekilde türbülans oluşturur ve yolcuları rahatsız edecek kadar etkiler.
Türbülans şiddeti
Türbülansın raporlanmasında genellikle hafif, orta ve şiddetli olarak sınıflandırılır. Derece, hava aracı üzerindeki etkisine göre belirlenir. Hafif türbülans, anlık olarak irtifa ve/veya uçağın durumunda hafif değişikliklere veya hafif bir sarsıntıya neden olur. Yolcular emniyet kemerlerinde hafif bir gerginlik hissedebilirler. Orta dereceli türbülans, hafif türbülansa benzer ancak biraz daha şiddetlidir. Ancak uçağın kontrolünde herhangi bir kontrolsüzlük söz konusu değil. Uçakta küçük irtifa değişiklikleri ve sarsıntı olabilir. Yolcular emniyet kemerlerinde belirgin bir gerginlik hisseder ve sabitlenmemiş nesneler yerinden ayrılabilir. Şiddetli türbülans, uçağın süratinde, irtifa ve/veya uçağın durumunda büyük ve ani değişikliklere neden olur. Uçak bir an için kontrolden çıkabilir. Yolcular emniyet kemerlerinde zorlama hissedecektir.
Peki yolcular türbülansa karşı nasıl önlem almalı?
Türbülanstan korunmak için ilk olarak kemerinizi özel durumlar dışında çıkarmayın. Pilotlardan gelen anonsları dikkatlice dinleyin. Kabin ekiplerinin uyarılarını göz ardı etmeyin. Çünkü genellikle yaralanmalar ve uçak içindeki türbülans kazaları kabin ekiplerinin uyarılarına aldırış etmeyen yolcular yüzünden meydana geliyor.
Peki bu kapsamda en tehlikeli rotalar hangiler?
İşte 2025’in en türbülanslı 10 rotası:
- Mendoza – Santiago
- Xining – Yinchuan
- Chengdu – Xining
- Cordoba – Santiago
- Santa Cruz – Santiago
- Chengdu – Lanzhou
- Mendoza – Salta
- Chengdu – Yinchuan
- Xining – Lhasa
- Denver – Atlanta