Nöbetçi Eczaneler
Ankara 22 yıl aradan sonra ev sahipliği yaptığı tarihi NATO Zirvesi ve Savunma Sanayi Forumu ile dünya siyasetinin merkez üssü konumunda. Zirvenin en çok konuşulan ve havacılık dünyasında taşları yerinden oynatacak haberi ise okyanus ötesinden geldi.
Geçtiğimiz günlerde Beyaz Saray’da gazetecilerin “Türkiye’ye bir hediye çantasıyla mı gidiyorsunuz?” sorusuna “Muhtemelen Erdoğan’ı çok mutlu edecek bir şey yapacağım” yanıtını veren ABD Başkanı Trump’ın bu “jesti” netleşmeye başladı.
New York Times Yazdı: “F-35 Politika Değişikliği Yolda”
The New York Times gazetesinin dört üst düzey ABD’li yönetim yetkilisine dayandırdığı kulis haberine göre, ulusal güvenlik bürokrasisinin haftalardır perde arkasında yürüttüğü çalışmalar olumlu sonuçlandı. Donald Trump’ın Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile Ankara’da yapacağı görüşmede Türkiye’nin F-35 savaş uçağı programına yeniden dönmesine izin vermeye hazır olduğunu resmen iletmesi bekleniyor.
Kriz Nasıl Başlamıştı?
Türkiye’nin F-35 Lightning II programının sadece alıcısı değil aynı zamanda gövde parçalarından kokpit ekranlarına kadar yüzlerce parçayı üreten 9 ana ortak üreticisinden biriydi. Ancak Ankara’nın 2019 yılında Rusya’dan S-400 hava savunma sistemi satın alması, Washington ile ipleri kopardı.
ABD S-400’lerin F-35’lerin radar görünmezlik sırlarını ele geçirebileceğini iddia ederek Türkiye’yi programdan çıkardı, parasını ödediği 6 adet uçağa el koydu ve CAATSA yaptırımlarını devreye soktu. Türkiye ise bu ambargonun ardından milli muharip uçağı KAAN projesine hız verdi.
Trump’ın Önündeki İki Büyük Engel: Kongre ve İsrail
Trump’ın Türkiye’ye F-35 kapısını yeniden açma niyeti, diplomatik sahada çok büyük iki duvarla karşı karşıya.
- ABD Kongresi’nin S-400 Şartı: ABD yasalarına göre Türkiye’nin F-35 alabilmesi için S-400 sistemlerinin Türk topraklarında bulunmadığının resmi olarak tescil edilmesi gerekiyor. ABD Temsilciler Meclisi üyeleri, Trump’ı “Erdoğan ile kişisel pazarlıklara girişerek yasaları delmemesi” konsunda sert bir dille uyardı. Trump’ın bu yasal kısıtlamayı nasıl aşacağı henüz belirsizliğini koruyor.
- Netanyahu Devreye Girdi: Trump’ın bu hamlesine en sert tepki İsrail Başbakanı Netanyahu’dan geldi. Fox News’e konuşan Netanyahu, Türkiye’ye F-35 veya KAAN uçağında kullanılacak F110 jet motorlarının verilmesine kesinlikle karşı olduklarını belirterek, “Bu hamle Ortadoğu’daki güç dengesini bozar, İsrail’in hava üstünlüğünü tehlikeye atar” çıkışında bulundu.
Şimdi Ne Olacak?
Ankara’daki liderler zirvesinde gerçekleşecek Erdoğan-Trump görüşmesi, bu düğümün çözülüp çözülmeyeceğini belirleyecek. Sektör uzmanları, F-35 programına tam dönüş hemen gerçekleşmese bile Türkiye’nin yerli jeti KAAN için talep ettiği Amerikan F110 motorlarının tedariki konusunda Trump’ın bir ara formül sunabileceğini değerlendiriyor.