Nöbetçi Eczaneler
Kongre Devreye Girdi
Silahlı Kuvvetler Komitesi’nin raporuna göre mevcut C-17 filosu, son yıllarda gerçekleştirilen kapsamlı operasyonlarla ciddi yıpranma yaşadı. Komite, “gelecekteki operasyonel taleplerin mevcut C-17 filosu üzerinde ek baskı oluşturabileceği” konusundaki endişelerini açıkça dile getirdi. Bu doğrultuda Hava Kuvvetleri Bakanı’ndan en geç 1 Mart 2027’ye kadar sunulması istenen brifing; üretim araç-gereçlerinin durumu, tedarik zinciri uygunluğu, iş gücü kapasitesi ve olası maliyetleri kapsayacak.
11 Yıllık Sessizlik
Boeing, 279 adet üretilen C-17’nin sonuncusunu 2015’te teslim etmişti. ABD Hava Kuvvetleri 223 uçak satın alırken geri kalanlar Suudi Arabistan başta olmak üzere ihracat müşterilerine yöneldi. Şu anda Abd’nin stratejik hava taşımacılığı C-17’ler ve daha büyük C-5M Super Galaxy’lerden oluşan iki uçak tipiyle yürütülüyor.
Maliyetler ve Seçenekler
RAND Corporation’ın 2011 yılında yaptığı analize göre C-17A üretim hattının yeniden kurulması 2,1 ila 2,7 milyar dolar (2011 fiyatlarıyla) tutabilirdi. Aradan geçen sürede ABD’deki birikimli enflasyon yüzde 49’a ulaştığından gerçek maliyetin önemli ölçüde daha yüksek olması bekleniyor. Kongre, ticari kargo uçaklarının satın alınması ve Sivil Yedek Hava Filosu’nun genişletilmesi gibi alternatif seçenekleri de masaya yatırıyor.
NGAL Programıyla Çakışma İhtimali
Paralel süreçte, C-17 ve C-5M’lerin yerini alması planlanan Yeni Nesil Hava Taşıyıcısı (NGAL) programı da ivme kazanıyor. İlk üretim uçağının 2038 mali yılında teslim edilmesi öngörülen bu program henüz erken aşamasında. Tarihsel emsaller, Boeing’in C-17 hattını yeniden kurmasının üç ila beş yıldan fazla sürebileceğine işaret ediyor; bu da her iki programın bir dönem eş zamanlı yürütülebileceği anlamına geliyor.
Tehdit Ortamı Baskıyı Artırıyor
ABD Hava Kuvvetleri ve Deniz Piyadeleri, C-17 gibi büyük ve düşük manevra kabiliyetli uçakların olası yüksek yoğunluklu çatışmalardaki hayatta kalabilirliği konusunda ciddi soru işaretleri taşıyor. Gelişen hava savunma sistemleri ve Çin’in J-20 ile J-36 gibi yeni nesil savaş uçakları, bu tür kargo uçaklarının etkin faaliyet gösterebileceği alanı giderek daraltıyor. Bu nedenle ordunun, otonom ve elektrikli/hibrit “son mil” kargo taşıma çözümlerine olan ilgisi de artmaya devam ediyor.